Zgodnie z przepisami emerytura lub renta przysługuje za cały miesiąc, w którym nastąpiła śmierć świadczeniobiorcy. Bez znaczenia pozostaje fakt, czy zgon nastąpił na początku, w połowie, czy pod koniec danego miesiąca, a samo świadczenie nie jest pomniejszane za dni przypadające po śmierci. Kluczową kwestią jest jednak to, w jaki sposób środki trafiły do odbiorcy.
Pieniądze od listonosza a przelew na konto bankowe
Zupełnie inaczej potraktowane będą środki dostarczane gotówką, a inaczej te przekazywane drogą elektroniczną. Jeśli listonosz przyniesie emeryturę lub rentę już po śmierci uprawnionej osoby, rodzina nie ma prawa jej odebrać, nawet jeśli świadczenie przysługuje za bieżący miesiąc. Jak wskazuje Wojciech Dyląg, regionalny rzecznik prasowy ZUS w województwie podkarpackim, nie oznacza to jednak przepadku pieniędzy. Uprawnieni członkowie rodziny mogą w takiej sytuacji złożyć w ZUS-ie specjalny wniosek o wypłatę niezrealizowanego świadczenia po zmarłej osobie.
Odmienne zasady obowiązują w przypadku, gdy ZUS przekazywał środki na rachunek bankowy. Jeżeli transfer dotyczy miesiąca, w którym nastąpił zgon, pieniędzy nie trzeba zwracać, nawet jeśli wpłynęły na konto już po śmierci. Przykładowo, jeśli emeryt zmarł 10 października, a przelew za październik dotarł pięcie dni później, instytucja nie będzie żądała jego zwrotu.
Sytuacja zmienia się w przypadku świadczeń za kolejne miesiące, nawet jeśli zaksięgowano je na koncie jeszcze w miesiącu śmierci z powodu wcześniejszych wypłat przed dniami wolnymi lub świętami. Gdy emeryt zmarł pod koniec miesiąca, na przykład 29 października, a przelew za listopad wpłynął 30 października, środki te podlegają zwrotowi. O obowiązku zwrotu decyduje moment zaksięgowania pieniędzy na rachunku już po dacie zgonu.
Kto i jak może odebrać niezrealizowane świadczenie
W sytuacjach, gdy zmarły nie zdążył odebrać należnych pieniędzy lub ZUS wstrzymał wypłatę po otrzymaniu informacji o zgonie, bliscy mogą ubiegać się o wypłatę tzw. niezrealizowanego świadczenia. Prawo to dotyczy również przypadków, w których zmarły złożył wniosek o przyznanie lub przeliczenie emerytury, lecz nie dożył rozstrzygnięcia sprawy.
Uprawnienia do odbioru środków mają określone kręgi osób. W pierwszej kolejności są to małżonek oraz dzieci, którzy prowadzili ze zmarłym wspólne gospodarstwo domowe. W dalszej kolejności o środki mogą ubiegać się małżonek i dzieci nieprowadzący wspólnego gospodarstwa, a dopiero w dalszej kolejności inni członkowie rodziny uprawnieni do renty rodzinnej lub osoby, na których utrzymaniu pozostawał zmarły. Jeśli uprawnionych jest kilka osób z tej samej kategorii, ZUS dzieli kwotę równo między nie.
Aby odzyskać pieniądze, należy złożyć wniosek ENS, który dostępny jest w placówkach ZUS, na oficjalnej stronie internetowej oraz w systemie eZUS. Do dokumentu należy dołączyć odpis aktu zgonu, małżeństwa lub urodzenia, o ile urzędnicy nie dysponują nimi w systemie, a także ewentualne oświadczenia o wspólnym gospodarstwie. Wniosek można dostarczyć osobiście, listownie lub drogą elektroniczną, pamiętając o kluczowym terminie dwunastu miesięcy od dnia śmierci bliskiej osoby, po którym roszczenie bezpowrotnie wygasa.
Komentarze (0)