Edukacja zdrowotna obowiązkowa od września
W roku szkolnym 2025/2026 edukacja zdrowotna była przedmiotem nieobowiązkowym. Rodzice uczniów niepełnoletnich, a w przypadku uczniów pełnoletnich oni sami, mogli złożyć rezygnację z uczestnictwa w zajęciach.
Od września ta zasada się zmienia. Edukacja zdrowotna stanie się obowiązkowym elementem planu nauczania zarówno w szkołach podstawowych, jak i ponadpodstawowych, także dla uczniów pełnoletnich.
W szkołach podstawowych przedmiot będzie realizowany w klasach IV-VIII zasadniczo w wymiarze jednej godziny tygodniowo. W liceach, technikach i branżowych szkołach I stopnia edukacja zdrowotna będzie realizowana po jednej godzinie tygodniowo w dwóch klasach spośród pierwszych trzech lat nauki. Mogą to być klasy I i II, II i III albo I i III. O tym, który wariant zostanie zastosowany, zdecyduje dyrektor szkoły.
Spór o edukację zdrowotną. Część programu wydzielono
Wprowadzeniu edukacji zdrowotnej od początku towarzyszyły duże emocje i sprzeciw części rodziców, środowisk społecznych i politycznych. Jednym z najbardziej dyskutowanych elementów były zagadnienia związane z seksualnością. Z tego powodu, ale także dlatego, że przedmiot był nieobowiązkowy i lokowany na początku lub na końcu dnia, zdecydowana większość zainteresowanych (od 59,6% w szkołach podstawowych do nawet 89,9% w liceach) zdecydowała się na niego nie uczęszczać w ubiegłym roku.
Ostatecznie MEN zdecydowało, że od roku szkolnego 2026/2027 zasadnicza część edukacji zdrowotnej będzie obowiązkowa, natomiast treści dotyczące zdrowia seksualnego zostaną z niej wydzielone i będą realizowane w ramach osobnych zajęć pod nazwą „edukacja zdrowotna - zdrowie seksualne”. Te zajęcia nie będą obowiązkowe.
Reguluje to rozporządzenie Ministra Edukacji z 17 lipca 2026 roku, ogłoszone w Dzienniku Ustaw 20 lipca. Przepisy wejdą w życie 1 września.
Nieobowiązkowa część dotycząca zdrowia seksualnego będzie stanowiła niewielką liczbę lekcji w ciągu całego roku szkolnego. W klasach IV-VI szkoły podstawowej będzie to po jednej godzinie w roku szkolnym w każdej klasie. W klasach VII-VIII przewidziano po dwie godziny rocznie.
Najpierw szkoła musi poinformować rodziców
Przepisy nakładają na szkoły dodatkowy obowiązek przed przeprowadzeniem nieobowiązkowych zajęć dotyczących zdrowia seksualnego.
Nie później niż miesiąc przed rozpoczęciem ich realizacji musi zostać zorganizowane co najmniej jedno spotkanie informacyjne. W przypadku uczniów niepełnoletnich jest ono skierowane do rodziców lub opiekunów prawnych. Jeśli uczeń jest pełnoletni, informację otrzymuje bezpośrednio on sam. Za przeprowadzenie spotkania odpowiada dyrektor szkoły.
Podczas spotkania szkoła ma przedstawić nie tylko datę planowanych lekcji, ale także ich cele i treści, program nauczania oraz informacje o podręcznikach, materiałach edukacyjnych, ćwiczeniowych i wykorzystywanych środkach dydaktycznych.
Dopiero mając te informacje, rodzice mogą podjąć decyzję dotyczącą udziału dziecka.
Co będzie na zajęciach?
Zakres nieobowiązkowych zajęć „edukacja zdrowotna - zdrowie seksualne” będzie różnił się w zależności od klasy i wieku uczniów. W klasie IV, podczas jednej godziny w całym roku szkolnym, mają zostać omówione podstawowe zagadnienia dotyczące zdrowia seksualnego, jego znaczenia dla rozwoju człowieka, a także kwestia tzw. „złego dotyku”, przekraczania granic intymnych, sposobów reagowania i szukania pomocy. W klasie V, również w ramach jednej godziny rocznie, uczniowie mają rozmawiać o stereotypach płciowych występujących w ich otoczeniu oraz o tym, jaki wpływ mogą one mieć na funkcjonowanie człowieka. W klasie VI jedna godzina zostanie poświęcona procesowi zapłodnienia, podstawowym informacjom o przebiegu ciąży, porodzie i opiece nad niemowlęciem, a także znaczeniu rodziny i rodzicielstwa.
Więcej treści przewidziano w klasach VII i VIII, gdzie zajęcia będą obejmowały po dwie godziny w roku. W klasie VII uczniowie mają poznawać pojęcie seksualności, szczególnie w kontekście okresu dorastania, a także rozmawiać o znaczeniu szacunku, odpowiedzialności, miłości i komunikacji w relacjach. W programie przewidziano również zagadnienia związane z zagrożeniami w sferze seksualnej, w tym przemocą seksualną, molestowaniem i cyberprzemocą, oraz sposobami reagowania i szukania pomocy. Najszerszy zakres tematów przewidziano w klasie VIII. Mają się tam pojawić kwestie świadomej zgody, asertywności, presji dotyczącej aktywności seksualnej i seksualizacji, również w mediach społecznościowych, a także przygotowania do inicjacji seksualnej i możliwych konsekwencji zbyt wczesnego jej podjęcia. W tej klasie uczniowie mają również zapoznać się z pojęciami orientacji psychoseksualnej i tożsamości płciowej.
Jak wypisać dziecko z tych zajęć?
Rodzic lub opiekun prawny ucznia niepełnoletniego może zgłosić dyrektorowi szkoły pisemną rezygnację z udziału dziecka wyłącznie w zajęciach „edukacja zdrowotna - zdrowie seksualne”. Pełnoletni uczeń podejmuje decyzję sam i również składa dyrektorowi pisemną rezygnację. Zajęcia te nie będą oceniane i nie wpłyną na promocję do następnej klasy ani ukończenie szkoły.
To ważna różnica w stosunku do mijającego roku szkolnego. Od września nie będzie już możliwości wypisania ucznia z całej edukacji zdrowotnej. Rezygnacja będzie dotyczyła jedynie wydzielonych kilku godzin poświęconych zdrowiu seksualnemu.
Komentarze (0)