Reklama

74. rocznica zamordowania Wojciecha Lisa i Konstantego Kędziora przez agenta UB. Uroczystości w powiecie mieleckim

Opublikowano: sob, 15 sty 2022 11:14
Autor: | Zdjęcie: Patriotyczny Mielec

74. rocznica zamordowania Wojciecha Lisa i Konstantego Kędziora przez agenta UB. Uroczystości w powiecie mieleckim - Zdjęcie główne

Uroczystości w 2020 roku. | foto Patriotyczny Mielec

UDOSTĘPNIJ NA: UDOSTĘPNIJ NA:

Przeczytaj również:

Wiadomości Stowarzyszenie Patriotyczny Mielec zaprasza na wieczornicę "A Oni... a Oni szli ku wolnej Polsce". W 74. rocznicę zamordowania Wojciecha Lisa i Konstantego Kędziora przez agenta UB odbędą się dwudniowe uroczystości na terenie powiatu mieleckiego.

Plan Uroczystości

28.01.2022 (piątek)- Mielec
19:00 - Wieczornica patriotyczna przy grobie Wojciecha Lisa i Konstantego Kędziora na Cmentarzu Parafialnym w Mielcu (ul. Długosza).  
19:40 - Złożenie kwiatów i zniczy przy kapliczce w miejscu ukrycia zwłok Wojciecha Lisa i Konstantego Kędziora (zbiórka uczestników obok Szkoły Muzycznej).

29.01.2022 (sobota) - Pateraki
13:00 - Uroczystości w miejscu zamordowania Wojciecha Lisa i Konstantego Kędziora w Paterakach (zbiórka uczestników przy budynku leśniczówki).  Po uroczystościach ognisko partyzanckie (prowiant we własnym zakresie).

 

 

Biografia Wojciecha Lisa

Wojciech Lis urodził się 28 października 1913 r. w Ostrowach Tuszowskich. W wieku 21 lat wstąpił do Związku Młodzieży Wiejskiej „Wici", później został członkiem Stronnictwa Ludowego. Od 1942 r. stał na czele oddziału partyzanckiego działającego w podmieleckich lasach. Wkrótce podporządkował się mieleckiej komendzie Narodowych Sił Zbrojnych. W wyniku akcji scaleniowej oddział został włączony do Narodowej Organizacji Wojskowej, a wiosną 1944 r. do Armii Krajowej. W sierpniu 1944 r. żołnierze Lisa stanowili trzon zgrupowania AK krypt. „Hejnał", które brało czynny udział w akcji „Burza".

Po przejściu frontu Wojciech Lis podjął pracę w młynie w Hykach-Dębiakach, jednakże sytuacja polityczna zmusiła go do wznowienia działalności konspiracyjnej. Pod koniec marca 1945 r. uniknął aresztowania i rozpoczął formowanie nowego oddziału partyzanckiego. W maju 1945 r. Lis ponownie podporządkował się komendantowi powiatowemu NSZ w Mielcu. W czerwcu 1945 r. został awansowany do stopnia podchorążego NSZ. Po rozbiciu mieleckiej komendy NSZ oddział pozostawał pod wpływami Narodowego Zjednoczenia Wojskowego, a w sierpniu 1946 r. Lis podporządkował się oficerowi Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość, „cichociemnemu", mjr. Hieronimowi Dekutowskiemu, ps. „Zapora". Oddział Lisa współpracował z działającymi w okolicy oddziałami Aleksandra Rusina ps. „Olek", Tadeusza Jaworskiego ps. „Zerwikaptur", Tadeusza Gajdy ps. „Tarzan".

W sytuacji, w której Urząd Bezpieczeństwa i Milicja Obywatelska zajmowały się szerzeniem terroru połączonego zwykle z rabunkami, oddział Lisa stanowił tamę przeciw narastającej anarchii aktywnie zwalczając pospolity bandytyzm. Oddział Lisa rozpadł się w efekcie działań „bezpieki" w 1947 r., lecz sam nadal Lis ukrywał się wraz z kilkoma ostatnimi żołnierzami. Bezsilne kierownictwo Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Mielcu, widząc nieskuteczność kolejnych obław na ukrywających się partyzantów, sięgnęło po metodę skrytobójstwa. Polecenie zamordowania Lisa wydano Wojciechowi Paluchowi, agentowi UB o ps. „Tor", który by zdobyć zaufanie Lisa, wraz z funkcjonariuszami UB publicznie odegrał scenę fikcyjnego aresztowania i ucieczki.

Był to już czwarty agent, wysłany w ten sposób przez UB w Mielcu, trzem poprzednim się nie udało, przy czym jeden z nich przypłacił to życiem. 30 stycznia 1948 r. Wojciech Paluch zamordował Wojciecha Lisa i Konstantego Kędziora oddając jednocześnie strzały oburącz z dwóch pistoletów w głowy śpiących żołnierzy. Za zabicie Wojciecha Lisa, agent „Tor" otrzymał 2 tys. złotych oraz garnitur i skórę na buty z cholewami. Natychmiast został przeniesiony na inny teren. Zwłoki zamordowanego Lisa i Kędziora zakopano na dziedzińcu Komendy Powiatowej MO w Mielcu, gdzie zostały odnalezione po 44 latach. 2 maja 1992 r. ciała Lisa i Kędziora spoczęły na cmentarzu parafialnym w Mielcu.

Biografia Konstantego Kędziora

Równie tragicznie potoczyły się los Konstantego Kędziora (1923-1948), żołnierza oddziału Lisa od 1943 r. Po wkroczeniu wojsk sowieckich, zgodnie z rozkazem Komendy AK, zatrzymał broń osobistą. Kiedy to zostało ujawnione - został aresztowany przez UB i wywieziony do więzienia - na Zamek w Rzeszowie. Amnestia 1945 r. Otworzyła przed nim bramy więzienia. Po wyjściu na wolność zaproponowano mu pracę w milicji, na co zgodził się. Bardzo szybko przekonał się jednak, że prowadzi ona działalność wymierzoną przeciwko narodowi polskiemu. Opuścił więc szeregi MO i znów dołączył do oddziału Lisa.

Zaczęła się jego powtórna konspiracja, zwłaszcza że był poszukiwany przez władze bezpieczeństwa jako dezerter. Ale mimo to uczestniczył w akcjach podejmowanych przeciwko stalinowskiemu aparatowi terroru. Tropiony przez agentów bezpieki - nie opuścił zagrożonego terenu. Zginął 30 stycznia 1948 r. W dwa dni później funkcjonariusze mieleckiego UB spalili jego dom rodzinny w Toporowie.

Nie mogąc ująć Konstantego Kędziora, jesienią 1947 r. Aresztowano jego młodszego brata, Franciszka Kędziora. Za współpracę z leśnym oddziałem został skazany na 5 lat więzienia.

UDOSTĘPNIJ NA: UDOSTĘPNIJ NA:
wróć na stronę główną

ZALOGUJ SIĘ - Twoje komentarze będą wyróżnione oraz uzyskasz dostęp do materiałów PREMIUM.

e-mail
hasło

Nie masz konta? ZAREJESTRUJ SIĘ Zapomniałeś hasła? ODZYSKAJ JE

Komentarze (1)

Wysyłając komentarz akceptujesz regulamin serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania. Jak to zrobić dowiesz się w zakładce polityka prywatności.

  • 10 dni temu | ocena +0 / -0

    PM

    28 to piątek, 29 sobota.